Ontwerpen voor verandering: vijf talenten die sociale uitdagingen tastbaar maken

Ontwerpen voor verandering: vijf talenten die sociale uitdagingen tastbaar maken

Hoe maak je zorg toegankelijk voor internationale studenten? Hoe geef je buurtbewoners meer invloed op hun leefomgeving? Hoe ga je het gesprek aan over racisme en inclusie? Hoe versterk je de waardigheid van mensen die dak- of thuisloos zijn? En hoe leer je jongeren veilig omgaan met de digitale wereld? De vijf genomineerden voor de Social Design Talent Award 2026 zochten het antwoord niet in theorie, maar in de praktijk. Met projecten rond gezondheid, inclusie, sociale verbondenheid, menselijke waardigheid en digitale weerbaarheid laten zij zien hoe ontwerp kan bijdragen aan maatschappelijke verandering.

Jubileum-editie

Tijdens de Dutch Design Week vond voor de vijftiende keer de uitreiking van de Social Design Talent Awards plaats. Het evenement is uitgegroeid tot een belangrijk podium voor jong ontwerptalent dat maatschappelijke vraagstukken centraal stelt. In het creatieve hart van Sectie-C in Eindhoven maakten ondernemers, ontwerpers en andere geïnteresseerden kennis met vijf uiteenlopende projecten die één ambitie delen: maatschappelijke impact creëren vanuit de leefwereld van mensen.

Die mensgerichte benadering stond ook deze editie centraal. Gastheer Mike Weerts ging in gesprek met Noortje van Velzen, winnaar van de Social Design Talent Award 2025. Voor haar betekende de award een belangrijke impuls. Het afgelopen jaar werkte zij verder aan de ontwikkeling van haar werk, bouwde zij haar netwerk uit en ging zij in gesprek met nieuwe partners en opdrachtgevers.

Focus maakt het verschil

Noortje gaf de aanwezige ontwerpers daarbij een duidelijke boodschap mee. Hoewel ontwerpers tijdens hun carrière met talloze thema's en maatschappelijke vraagstukken in aanraking komen, ontstaat echte impact juist door focus. Zelf blijft zij zich de komende jaren richten op de invloed van sociale media op jongeren. Die bewuste keuze stelt haar in staat haar expertise verder uit te bouwen en haar maatschappelijke impact te vergroten. Niet zoveel mogelijk onderwerpen aanpakken, maar een thema echt doorgronden en daarin daadwerkelijk verschil maken, was haar advies aan de aanwezige designers.

Social design van idee naar praktijk

Dat gesprek vormde de opmaat naar een bijzonder en zeer smaakvol LEF-ontbijt speciaal samengesteld rondom het thema social design. Ontwerpers, ondernemers en andere betrokkenen gingen met elkaar in gesprek over mens & gemeenschap, gezondheid & welzijn, duurzaamheid & leefomgeving, technologie & de digitale wereld en werk & organisatie. De verschillende perspectieven leverden waardevolle inzichten op en maakten de principes van social design direct zichtbaar in de praktijk.

De gesprekken maakten tegelijkertijd duidelijk hoe breed en relevant social design inmiddels is. De onderwerpen die tijdens het ontbijt werden besproken, kwamen vervolgens ook terug in het werk van de vijf genomineerden. Ieder van hen liet, geheel op eigen wijze, in een korte presentatie zien hoe ontwerp kan bijdragen aan positieve maatschappelijke verandering.

Vijf ontwerpers, vijf maatschappelijke vraagstukken

Voor Corina Eerden begon die zoektocht bij de groeiende internationale gemeenschap in Eindhoven. Met MediGuide ontwikkelde zij een app die betrouwbare informatie over de Nederlandse gezondheidszorg bundelt en internationale studenten helpt sneller de juiste ondersteuning te vinden.

Ook Edelweiss Juliea richt zich op een gevoelig maatschappelijk vraagstuk. Met Micro Intervention Mart ontwikkelde zij interventies die gesprekken over racisme, vooroordelen en microagressies stimuleren. De interactieve aanpak creëert ruimte voor dialoog zonder de complexiteit van het onderwerp uit het oog te verliezen.

Waar Juliea werkt aan bewustwording, richt Ines Pijnenburg zich op de fysieke leefomgeving. Haar project Raakvlakken bestaat uit modulaire houten elementen waarmee bewoners zelf ontmoetingsplekken kunnen creëren. Daarmee stimuleert zij niet alleen een ander gebruik van de openbare ruimte, maar ook meer betrokkenheid en verbinding tussen buurtbewoners.

Samenwerking vormt eveneens de basis van het project van Isidoros Kotinis. Voor Welcome to ’t Hemeltje werkte hij samen met medewerkers en bezoekers van het Eindhovens inloophuis ’t Hemeltje, een plek voor dak- en thuisloze mensen. Die samenwerking leidde tot ontwerpprincipes en praktische toepassingen in de vorm van onder andere meubiliair. Zo ontworpen dat ze aansluiten bij hun dagelijkse werkelijkheid en laat zien hoe belangrijk ervaringskennis kan zijn bij het ontwikkelen van passende oplossingen.

Een heel andere uitdaging staat centraal in het werk van Sterre Dingemanse. Met Digitale Deuren ontwikkelde zij een schermloze lesmethode waarmee jongeren leren omgaan met online veiligheid. Via interactieve opdrachten worden thema's als privacy, wachtwoorden en digitale weerbaarheid toegankelijk gemaakt, een onderwerp dat steeds urgenter wordt voor een generatie die opgroeit in een digitale wereld.

Jury- én publieksprijs voor Sterre Dingemanse

Vervolgens was het de beurt aan Mariëlle Giesbertz, wethouder van cultuur en design, Wmo, inwonersparticipatie en regionale samenwerking van de gemeente Eindhoven, om de Social Design Talent Award 2026 uit te reiken. Met zichtbaar enthousiasme sprak zij over de betekenis van social design voor de stad en de samenleving en prees zij de ontwerpers die met hun werk maatschappelijke vraagstukken op vernieuwende wijze benaderen.

Zowel de jury als het publiek kozen uiteindelijk voor Digitale Deuren van Sterre Dingemanse. Volgens de jury onderscheidt het project zich door de vernieuwende manier waarop jongeren worden meegenomen in thema's als online veiligheid en digitale weerbaarheid. Daarmee won zij zowel de juryprijs als de publieksprijs.

Naast deze erkenning ontvangt Dingemanse ondersteuning vanuit Design-to-Market en een geldbedrag voor de verdere ontwikkeling van haar project. De runner-ups ontvangen een coachingstraject van Performance College.

Maatschappelijke waarde zichtbaar gemaakt

Daarmee kwam een inspirerende ochtend over de maatschappelijke kracht van ontwerp ten einde. In haar dankwoord benadrukte Dingemanse hoe belangrijk initiatieven als de Social Design Talent Award zijn voor jonge ontwerpers. Niet alleen vanwege de zichtbaarheid, maar vooral omdat het ontwerpers, opdrachtgevers, ondernemers en maatschappelijke organisaties met elkaar verbindt. Juist voor beginnende social designers kan een krachtig podium het verschil maken tussen een goed idee en daadwerkelijke impact.

Die gedachte vormde een passend slot van een ochtend waarin niet de competitie, maar de maatschappelijke waarde van ontwerp centraal stond. De vijf genomineerden laten ieder op hun eigen manier zien hoe een nieuwe generatie ontwerpers werkt aan de uitdagingen van deze tijd. Met hun projecten maken zij complexe vraagstukken niet alleen zichtbaar, maar dragen zij ook bij aan concrete oplossingen voor een inclusievere, gezondere en veerkrachtigere samenleving. Daarmee bewijzen zij dat social design veel meer is dan ontwerpen alleen: het is een manier om maatschappelijke verandering in beweging te zetten.